Westerplatte 2025: Tusk ostrzega Zachód przed powtórką błędów sprzed 86 lat

Lekcja z Westerplatte: nikt nie może zostać sam

Na Westerplatte, gdzie 1 września 1939 roku rozpoczęła się niemiecka agresja na Polskę, odbyły się uroczystości upamiętniające 86. rocznicę wybuchu II wojny światowej. W przemówieniu podczas obchodów premier Donald Tusk podkreślił, że najważniejszym wnioskiem z tamtych wydarzeń jest to, że państwo napadnięte przez agresora nigdy nie może zostać pozostawione samemu sobie. Szef rządu zwrócił się do całego wolnego świata z apelem o jedność i zdecydowaną postawę wobec Rosji, która dziś ponownie prowadzi wojnę za polską granicą.

Premier zaznaczył, że obecnie Polska opiera swoje bezpieczeństwo na własnej sile oraz realnych sojuszach, w których odgrywa istotną rolę. „Dzisiaj głośno z Westerplatte krzyczymy do całego wolnego świata: bądźcie solidarni! Musimy dzisiaj pomóc przetrwać Ukrainie. Nie możemy powtórzyć tamtych błędów. Nie może powtórzyć się Monachium. Nie może powtórzyć się ta upiorna, bezradna, bezsilna polityka ustępowania złu” – mówił Tusk. Jego słowa były bezpośrednim nawiązaniem do układu monachijskiego z 1938 roku, który pozwolił Hitlerowi na bezkarną agresję.

Historyczna odpowiedzialność Niemiec i Rosji

Premier przypomniał, że odpowiedzialność za koszmar II wojny światowej spada zarówno na hitlerowskie Niemcy, jak i sowiecką Rosję. „Tu nie ma żadnych dwuznaczności. To było, jest i będzie oczywiste dla każdego przyzwoitego człowieka, niezależnie od tego, gdzie się urodził i jakiej jest narodowości” – podkreślił. W przededniu wybuchu wojny załoga Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte liczyła około 20 razy mniej żołnierzy niż siły niemieckie, co unaocznia ogromną dysproporcję sił.

Jednak nawet większa liczba obrońców nie dałaby Polsce szans na zwycięstwo, ponieważ świat pozwolił Hitlerowi na rozpętanie wojny i bezkarną agresję. Tusk zwrócił uwagę, że przed wojną świat bagatelizował zagrożenie, powtarzając: „to tylko Czechy”, „nie będziemy umierać za Gdańsk”, „może uda się uniknąć wielkiej wojny”. Dziś, jego zdaniem, podobne postawy są niedopuszczalne, a Polska nigdy więcej nie może znaleźć się w sytuacji, w której jej bezpieczeństwo zależy wyłącznie od bohaterstwa osamotnionych żołnierzy.

Wojna za wschodnią granicą – zagrożenie dla całej Europy

Premier zwrócił uwagę, że 87 lat po wybuchu II wojny światowej ponownie trwa wojna, tym razem za polską granicą. Tysiące ludzi, w tym dzieci, ginie pod bombami w Ukrainie. „Jeśli my dzisiaj powiemy »to tylko Ukraina«, to ktoś za kilka miesięcy, za rok, za dwa powie znowu »to tylko Polska«” – ostrzegał Tusk. Podkreślił, że najbliższe miesiące mogą być kluczowe nie tylko dla niepodległości Ukrainy, ale również dla bezpieczeństwa Polski i całego wolnego świata.

Polska już teraz jest ofiarą prowokacji i aktów dywersji, podobne agresywne działania dotknęły Finlandię, Łotwę, Litwę, Estonię, Rumunię, Danię, a ostatnio także Niemcy. Zdaniem premiera, wkrótce może okazać się, że rosyjskie służby zorganizowały prowokację dronową w Lipsku. „To może także i Niemcy, i Francuzi, i Włosi, i Hiszpanie, wszyscy bez wyjątku, wszystkie narody i wszyscy przywódcy wolnego świata zrozumieją, że w obliczu zła nikt nie może zostać sam” – mówił Tusk, cytując słowa krytyki, które słyszał od osób cierpiących wskutek agresywnej postawy sąsiadów.

Solidarność zamiast polityki ustępstw

Premier zaapelował o wyciągnięcie mądrych wniosków z historii, aby nie musieć nigdy więcej polegać na bohaterstwie osamotnionych żołnierzy. „Dzisiaj naszym zadaniem jest przede wszystkim wyciągnąć lekcję, wyciągnąć mądre wnioski, tak, aby nie musieć nigdy więcej polegać na bohaterstwie żołnierzy osamotnionych, na bohaterstwie tych, którzy czekali na reakcję sojuszników” – podkreślił. Zaznaczył, że bohaterstwo polskich żołnierzy podczas II wojny światowej nie może zostać zmarnowane przez powrót do polityki ustępstw wobec agresora.

W obliczu 80 milionów ofiar II wojny światowej, w tym 6 milionów obywateli Polski, Tusk wezwał cały wolny świat do solidarności i wspólnej odpowiedzi na zagrożenia. „Z ponurej lekcji II wojny światowej musimy wyciągnąć wniosek o solidarności, jedności zarówno narodu polskiego, jak i całego wolnego świata – Europy i Ameryki, Sojuszu Północnoatlantyckiego. To nie może być sojusz na papierze” – mówił premier. Jego zdaniem, odpowiedzialnością Zachodu jest twarda postawa wobec Rosji, która rozpoczęła kolejną wojnę.

Co to oznacza dla mieszkańców Grajewa?

Choć uroczystości na Westerplatte odbywają się kilkaset kilometrów od Grajewa, ich przesłanie jest niezwykle istotne dla mieszkańców naszego regionu. Położone blisko granicy z obwodem kaliningradzkim, Grajewo od dawna odczuwa skutki napiętej sytuacji geopolitycznej. Wzmożone patrole wojska i Straży Granicznej, ćwiczenia wojskowe na poligonie w okolicy, a także obecność żołnierzy z 14. Suwalskiego Pułku Artylerii Przeciwpancernej w pobliskim Suwałkach to codzienność, która przypomina o realnym zagrożeniu.

Dla lokalnej społeczności słowa premiera o konieczności silnej armii i realnych sojuszach to nie abstrakcja, lecz konkretne wyzwania. Mieszkańcy Grajewa i okolic doskonale rozumieją, że bezpieczeństwo to nie tylko deklaracje, ale także inwestycje w infrastrukturę, obronę cywilną i współpracę z sojusznikami. W najbliższych miesiącach Polska będzie musiała udowodnić, że lekcja z Westerplatte została odrobiona – zarówno na szczeblu krajowym, jak i lokalnym, gdzie każda decyzja o wzmocnieniu obronności ma bezpośrednie przełożenie na codzienne życie obywateli.

„Dzisiaj głośno z Westerplatte krzyczymy do całego wolnego świata: bądźcie solidarni! Musimy dzisiaj pomóc przetrwać Ukrainie. Nie możemy powtórzyć tamtych błędów. Nie może powtórzyć się Monachium. Nie może powtórzyć się ta upiorna, bezradna, bezsilna polityka ustępowania złu”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

• 86 lat temu, 1 września 1939 roku, Niemcy zaatakowały Polskę, rozpoczynając II wojnę światową – najkrwawszy konflikt w historii, który pochłonął 80 milionów istnień ludzkich.
• Polska straciła w czasie wojny 6 milionów obywateli, w tym około 3 miliony Żydów polskich.
• Załoga Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte liczyła około 200 żołnierzy, podczas gdy Niemcy dysponowali siłami liczącymi około 3,5 tysiąca ludzi – dysproporcja wynosiła ponad 17 do 1.
• Obecnie za polską granicą trwa wojna w Ukrainie, która rozpoczęła się 24 lutego 2022 roku.
• Rosja prowadzi działania hybrydowe przeciwko Polsce, Finlandii, Łotwie, Litwie, Estonii, Rumunii, Danii i Niemcom, w tym prowokacje dronowe.

Obchody na Westerplatte to nie tylko hołd dla bohaterów, ale przede wszystkim przestroga dla współczesnych pokoleń. Jak podkreślił premier, historia nie może się powtórzyć – a od decyzji podejmowanych dziś przez przywódców wolnego świata zależy, czy uda się uniknąć kolejnej tragedii na skalę globalną.