Kazimierz Jędrzej Sawicki-Sawa

Generał brygady Wojska Polskiego
02.06.1888 02.03.1971 Grajewo

Biografia

Kazimierz Jędrzej Sawicki-Sawa urodził się 2 czerwca 1888 r. w Grajewie jako syn Jana i Aleksandry z Żelechowskich. Był działaczem niepodległościowym od młodości, członkiem PPS i Organizacji Bojowej PPS od 1905 roku. W 1906 roku więziony przez władze rosyjskie. Studiował medycynę w Pradze i Krakowie, absolwent Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od 1908 należał do Związku Walki Czynnej, od 1910 do Związku Strzeleckiego. W latach 1914–1915 służył w 1 i 5 Pułku Piechoty Legii Polskich, został ranny w bitwie pod Łowczówkiem, od 1915 pełnił funkcję zastępcy komendanta głównego Polskiej Organizacji Wojskowej.

Po listopadzie 1918 służył w WP, gdzie do kwietnia 1927 był współorganizatorem – a po śmierci majora Zygmunta Bobrowskiego podczas walk pod Macoszynem 9 stycznia 1919 – dowódcą 36 Pułku Piechoty Legii Akademickiej w Warszawie. Uczestniczył w wojnie polsko-ukraińskiej i polsko-bolszewickiej. W marcu 1927 został mianowany dowódcą piechoty dywizyjnej 29 Dywizji Piechoty w Grodnie. Obowiązki dowódcy pułku przekazał 13 kwietnia 1927 pułkownikowi Erwinowi Więckowskiemu.

13 maja 1932 objął stanowisko dowódcy 16 Pomorskiej Dywizji Piechoty w Grudziądzu. W lutym 1938 został powołany na funkcję dyrektora Państwowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Warszawie. Od 31 maja 1939 obowiązki dyrektora PUWFiPW łączył z funkcją generała do spraw jednostek Obrony Narodowej – szefa Biura do Spraw Jednostek Obrony Narodowej.

Po agresji Niemiec na Polskę, 10 września 1939 otrzymał rozkaz objęcia dowództwa Odcinka „Włodzimierz” i następnie objął dowództwo nad ośrodkami zapasowymi w rejonie Okręgu II, w tym Wołyńską Półbrygadą Obrony Narodowej i Centrum Wyszkolenia Artylerii. 17 września po otrzymaniu informacji o agresji ZSRR na Polskę zamierzał wyruszyć z Grupą „Włodzimierz”, lecz zakazano tego, a dowództwo objął gen. Mieczysław Smorawiński. 18 września Sawicki wyjechał z Łucka z grupą oficerów, przekroczyli granicę z Węgrami.

Do marca 1941 był internowany na Węgrzech, skąd uciekł i wrócił do Polski na teren okupacji niemieckiej. Po ataku Niemiec na ZSRR, w lipcu 1941 mianowany komendantem Obszaru ZWZ Lwów. Do Lwowa przybył 20 września 1941, pełnił funkcję do 31 lipca 1943, od lutego 1942 jako komendant Obszaru lwowskiego Armii Krajowej. W latach 1943–1944 był w składzie Komendy Głównej AK (komórka Prusy Wschodnie). W Powstaniu Warszawskim był szefem III rzutu Sztabu. Po upadku powstania - w niewoli niemieckiej. Po uwolnieniu z oflagu w 1948 przebywał w Nicei, skąd udał się do Anglii i wstąpił do Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia.

Po demobilizacji osiadł w Londynie i aktywnie uczestniczył w życiu politycznym polskiej emigracji. Był członkiem Ligi Niepodległości Polski. 8 sierpnia 1955 r. Prezydent RP na Uchodźstwie, August Zaleski, mianował go ministrem w gabinecie Hugona Hankego, a 11 września w pierwszym rządzie Antoniego Pająka. 11 października 1955, na własną prośbę, został zwolniony z urzędu. Prezydent RP August Zaleski mianował go generałem dywizji ze starzeństwem z dniem 11 listopada 1966 roku.

Zmarł 2 marca 1971 roku w Londynie. Został pochowany na cmentarzu Gunnersbury.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Dowódca Obszaru ZWZ/Lwów AK (1941–1943) i członek KG AK (1943–1944)
Kawaler Virtuti Militari (Krzyż Srebrny, nr 1540, 1921)
Krzyż Niepodległości (1931) oraz Krzyż Walecznych (pierwszy w 1921)
Minister bez teki w rządzie RP na uchodźstwie (1955) i generał dywizji (1966)

Ciekawostki

"Prut" i "Odwet" to pseudonimy Kazimierza Sawickiego-Sawy.
Był więziony przez władze rosyjskie w 1906 roku.
Zmarł w Londynie i pochowany na cmentarzu Gunnersbury.

Udostępnij